Krótka
charakterystyka
grupy:
Fluorowce – halogeny, pierwiastki
siódmej grupy głównej. Silnie elektroujemne niemetale o właściwościach utleniających,
bardzo reaktywne. W przyrodzie występują jedynie w postaci związków. W związkach występują na
-1 +1 +3 +5 i +7 stopniu
utlenienia. Tworzą zarówno kwasy tlenowe jak i wodorohalogenowe.
Wolne fluorowce reagują ze wszystkimi metalami i wieloma niemetalami. Występują
w postaci cząsteczek dwuatomowych.
| F - fluor (iczba.atomowa. 9, liczba masowa izotopów 19) |
średnia masa atomowa 18,998 |
|
|
konfiguracja elektronowa |
1 s2 2 s2p5 | |
| wartościowość | -1 | |
Żółtozielony gaz, toksyczny i parzący. Najbardziej elektroujemny pierwiastek. Tak reaktywny, że nie reaguje bezpośrednio jedynie z tlenem i azotem. Jego elektroujemność powoduje, że związek z tlenem OF2 nie nosi nazwy tlenku fluoru lecz fluorku tlenu. Pierwiastek dość pospolity (0,03% wag.). Z wodorem tworzy fluorowodór, zdolny do trawienia szkła, który w wodzie tworzy kwas fluorowodorowy. Kwasu fluorowodorowego nie można przechowywać w naczyniach szklanych.
Do najbardziej znanych związków fluoru należy teflon (polimer fluoroetylenu) i freony (fluoropochodne niższych węglowodorów).
| Cl - chlor (iczba.atomowa. 17, liczba masowa izotopów 35, 37) | średnia masa atomowa 35,453 | |
|
konfiguracja elektronowa |
1 s2 2 s2p6 3 s2p5 (3d) | |
| wartościowość | -1 +1 +3 +5 +7 | |
Zielony, trujący gaz. Ma dwa trwałe izotopy 35Cl i 37Cl. Rozpowszechnienie w przyrodzie około 0,05% wag. Ze względu na reaktywność w stanie wolnym nie występuje. Do głównych minerałów należy NaCl. Otrzymywany głównie przez elektrolizę chlorków. Z wodorem tworzy mieszaninę wybuchową, łącząc się w chlorowodór, którego wodny roztwór jest silnym kwasem (kwas solny). Z metalami i wieloma niemetalami reaguje już w temperaturze pokojowej. Z bromków i jodków wypiera brom i jod. W wodzie rozpuszcza się dość dobrze dając tzw. wodę chlorową o właściwościach utleniających.
Z tlenem daje szereg tlenków o charakterze kwasowym: Cl2O, ClO2, Cl2O6, Cl2O7 (odpowiednie kwasy HOCl - podchlorawy, HClO2 -chlorawy, HClO3 - chlorowy, HClO4 - nadchlorowy, silny kwas). Są to silne utleniacze.
| Br - brom (iczba.atomowa. 35, liczba masowa izotopów 79, 81) | średnia masa atomowa 79,909 | |
|
konfiguracja elektronowa |
1 s2 2 s2p6 3s2p6d10 4 s2p5(4d 4f) | |
| wartościowość | -1 +5 | |
| +1 | ||
Czerwonobrunatna, lotna ciecz o charakterystycznym, duszącym zapachu. Ma dwa trwałe izotopy: 79Br, 81Br. Tworzy cząsteczki dwuatomowe. Stanowi pierwiastek rzadko spotykany w przyrodzie (0,0002%), występuje wyłącznie w postaci związków. Aktywnością przypomina chlor. Tworzy tlenki Br2O, Br3O8, BrO2 oraz kwasy tlenowe HOBr i HBrO3 a także bromowodorowy. W wodzie rozpuszcza się słabo dając wodę bromową.
| I - jod (iczba.atomowa. 53, liczba masowa izotopów 127) | średnia masa atomowa 126,904 | |
|
konfiguracja elektronowa |
1 s2 2 s2p6 3 s2p6d10 4 s2p6d10(4f) 5 s2p5 | |
| wartościowość | -1 +5 +7 | |
| +1 | ||
Ma jeden trwały izotop, tworzy cząsteczki dwuatomowe, w warunkach normalnych ciało stałe, łatwo sublimuje przechodząc w pary koloru fioletowego. W charakterze chemicznym podobny do pozostałych fluorowców, lecz słabiej reaktywny. W wodzie rozpuszcza się bardzo słabo, o wiele łatwiej w roztworze jodków, gdzie tworzy jon I3-. Dobrze rozpuszcza się w licznych rozpuszczalnikach organicznych.
| At - astat (iczba.atomowa. 85, liczba masowa izotopów 210) | średnia masa atomowa 210 | |
|
konfiguracja elektronowa |
1 s2 2 s2p6 3 s2p6d10 4 s2p6d10f14 5 s2p6d10 6 s2p5 | |
| wartościowość | +1 +5 +7 | |
Nie ma trwałych izotopów. Pierwiastek promieniotwórczy o słabym charakterze metalicznym.